Menu Sluiten

Genitale stoombaden: strak en droog of natuurlijke hygiëne?

Dry sex wordt het genoemd, het Afrikaanse gebruik om de vagina strak en droog te maken door middel van het inbrengen van kruiden, krantenpapier of aluin. Deze gewoonte is populair onder vrouwen in Zuid-Afrika, Uganda en tal van West-Afrikaanse landen en veroorzaakt een droge en opgezwollen (en dus nauwe) vagina. Dit is erg pijnlijk voor de vrouw, maar wordt door Afrikaanse mannen zeer gewaardeerd. ‘Zo weet je zeker dat je man bij jou blijft en geen andere vriendin gaat zoeken’, is vaak de motivatie van de vrouwen die dit soort drastische maatregelen treffen om ‘strak’ te blijven. Vaginale afscheiding wordt in veel Afrikaanse culturen gezien als een teken dat de vrouw er een promiscue levenswandel op na houdt. Uit talrijke studies blijkt dat dry sex het slijmvlies van de vagina beschadigt, wat kan leiden tot scheurtjes, wondjes en ontstekingen. De natuurlijke zuurgraad van de vagina wordt aangetast en de plaatselijke goedaardige bacteriën worden onderdrukt. Dit alles vergroot de kans op besmetting met SOA’s en HIV. Seks met een droge vagina leidt er tevens toe dat condooms sneller scheuren. Vanwege de ernstige gezondheidsrisico’s, vooral voor vrouwen, waarschuwen deskundigen werkzaam in de aidsbestrijding al jaren voor het gevaar van dry sex.

Strak en droog
Dry sex is echter ook buiten Afrika populair. Recent onderzoek in Suriname heeft uitgewezen dat vaginale stoombaden erg populair zijn onder Afro-Surinaamse vrouwen, voornamelijk in het binnenland. Meer dan tweehonderd planten wordt in deze baden gebruikt, om de vagina strak en droog te maken, maar ook om de baarmoeder te reinigen na menstruatie, zwangerschap, miskraam of abortus. Op de markt in Paramaribo, maar ook in een tiental Surinaamse winkels in de Randstad, zijn deze stoombadkruiden te koop. Ze hebben suggestieve Surinaamse namen, zoals ‘schuurpapier’, ‘ruwe vagina’, ‘gebroken penis’ of ‘wat wil je dat ik voor je koop?’. De laatste naam, die voor de bladeren van de struik Hirtella paniculata is gereserveerd, verwijst naar een tevreden man, die na een wilde nacht een cadeau voor zijn vriendin wil kopen.

Discussie
Er is nog geen farmacologisch onderzoek gedaan naar de precieze werking van deze Surinaamse stoombadkruiden. Looizuur lijkt een belangrijk bestanddeel van veel van dit soort planten. Deze stof heeft een samentrekkend effect, het vernauwt kleine bloedvaten en geeft een droog gevoel. Ongeveer het effect van een kop zeer sterke thee of een glas wrange rode wijn. Bovendien heeft het een antimicrobiële werking. Het is zeer goed mogelijk dat stomen met looizuurhoudende bladeren net na de bevalling de baarmoeder doet samentrekken en zo de kans op postnatale bloedingen verkleint. Het intensieve gebruik van genitale stoombaden in Suriname om kraamvrouwenkoorts en baarmoederontsteking te voorkomen heeft zeer waarschijnlijk al veel levens van jonge moeders gered. Anderzijds kan het frequente gebruik van intieme stoombaden het vaginale slijmvlies beschadigen, wat de verspreiding van seksueel overdraagbare aandoeningen bevordert. De stoombaden zijn waarschijnlijk medeverantwoordelijk voor de snelle stijging van het aantal seropositieven in het binnenland van Suriname. Het is noodzakelijk dat er een discussie over de voor- en nadelen van genitale stoombaden wordt aangezwengeld binnen de gezondheidszorg, zowel in Nederland als in Suriname.

Tekst: Tinde R. van Andel
Beeld: Hendrik Rypkema

Meer informatie:
Andel, T.R. van, de Korte, S., Koopmans, D., Behari-Ramdas, J.A. & S. Ruysschaert, 2008. Dry sex in Suriname. Journal of Ethnopharmacology 116 (1): 84-88.
Andel, T.R. van, de Korte, S., Koopmans, D., Behari-Ramdas, J.A. & S. Ruysschaert. 2008. Wasi ondrosei’: het gebruik van vaginale stoombaden in Suriname. OSO, Tijdschrift voor Surinamistiek 27 (1): 52-71.
Baleta, A. 1998. Concern voiced over ‘dry sex’ practices in South Africa. Lancet 352: 1292.
Kun, K. 1998. Vaginal drying agents and HIV transmission’. International Family Planning Perspectives 24 (2): 93-94.

Geplaatst in Vrouwelijke seksualiteit