Menu Sluiten

Kinderen zorgden voor meer ritme in mijn leven

Marli Huijer is bijzonder hoogleraar filosofie van cultuur, politiek en religie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, lector filosofie aan De Haagse Hogeschool en moeder van twee kinderen. Kort geleden verscheen haar boek Ritme. Op zoek naar een terugkerende tijd. Een boek waarin ze de ritmes van het leven, seks, religie, bioritmes, het digitale tijdperk en muziek beschrijft. Voor Oerdigitaal vroeg haar dochter Daan Tillie, eerstejaars politicologie, haar naar het hoe en waarom.

Je roept niet op tot onthaasting, maar tot een ritmische indeling van ons individuele en sociale leven. Een zaak waar vrouwen voor zouden mogen strijden. Geen oproep tot onthaasting, maar wat dan wel?

We kunnen de tijd niet vasthouden, bevriezen of controleren. Wel kunnen we dingen in de tijd laten terugkomen. Wanneer we ons leven ritmisch organiseren, creëren we routines waar we niet over na hoeven te denken. Het geeft rust als je weet dat je vriend elke maandag kookt. Op die manier krijg je grip op de tijd, de herhaling zorgt voor gemak.
De tijd komt niet echt terug. Als we een geliefde verliezen, kunnen we de tijd niet terugdraaien en deze geliefde weerzien. Wel kunnen we elk jaar stilstaan bij de geboortedag van die persoon, dat is een ritme waardoor we de persoon op een andere manier terughalen.
Op het moment dat we gaan onthaasten negeren we dat alles zijn eigen tijd en eigen ritme heeft. Haast is een deel van ons ritme. Snelle dingen behoren snel te gaan en langzame langzaam. Als ik ’s ochtends de trein moet halen dan sprint ik een stukje. Dat is een lekker ritme waar ik voldoening uit kan halen, ook al is het iets wat gehaast gebeurt.

Wat maakt ritme dan zo fijn?

Ritme zorgt voor herhaling, maar ook voor variatie. Juist door dat terugkerende aspect krijgen we mogelijkheden voor verandering en vernieuwing. Waardoor we het leven makkelijker kunnen inrichten zoals wij dat zelf willen en meer dingen kunnen doen die we echt willen, waar we anders de ‘tijd’ niet voor hadden gehad. Zo creëren we meer vrijheid en kunnen we meer voldoening uit het leven halen.

Hoezo hebben mensen nu opeens behoefte aan ritme?

Mensen hadden natuurlijk altijd al behoefte aan ritme, maar vroeger was dat makkelijker. Vader werkte van 9 tot 5, zaterdag was vrij en zondag ging men met de hele familie naar de kerk. De maatschappij bepaalde voor ons de ritmes. Het anders doen was bijna ondenkbaar.
Tegenwoordig vallen veel van die sociale ritmes weg. De maatschappij wordt meer en meer een 24-uurseconomie: werktijden zijn flexibel en gefocust op het individu. Het ritme wordt niet meer opgelegd. Daardoor is het lastig een eigen ritme te vinden. We zullen onze leefritmes zelf moeten bepalen. Daarom zouden we ons, zeker als vrouwen, meer bewust moeten zijn van onze ritmes, en hoe we die kunnen combineren met werk.

Waarom zouden juist vrouwen zich met nieuwe sociale ritmes bezighouden?

De maatschappij is grotendeels nog op traditionele mannenritmes ingericht. Een voorbeeld is dat vrouwen slechter presteren met slaapgebrek dan mannen, waardoor tot laat doorwerken ‘s avonds voor hen het werk zwaarder kan maken. Juist op dit soort momenten moeten vrouwen zich laten horen. Vervroeg vergaderingen in de politiek, in besturen of universiteitsraden een uurtje en je zult zien dat door actief ingrijpen je werk beter bij je ritme aansluit. Waardoor je uitgeruster en actiever te werk kunt gaan. Zonder dat wij achterblijven bij de mannen.
Als vrouwen structureel actiever ingrijpen op hun werk, zal de maatschappij zich vanzelf aanpassen. Waardoor vrouwen niet meer constant in de knoop zullen zitten met de combinatie van werk en kinderen.

De combinatie van werk en kinderen zal makkelijker zijn?

Een prominent probleem is tegenwoordig de ‘combinatiestress’, de stress die het combineren van zorg en werk veroorzaakt. Werkgevers weten nog steeds niet goed in te spelen op dit probleem, waardoor in Nederland uitzonderlijk veel vrouwen parttime werken. Als de maatschappij meer ingericht wordt op ritmes van vrouwen en werkende ouders, zal de combinatie tussen werk en kinderen beter worden. Een mogelijkheid zou zijn om midden in de werkweek een pauze te nemen. Als beide ouders een halve dag vrij hebben in de week, bijvoorbeeld op woensdagmiddag, wordt het voor vaders en moeders makkelijker om meer tijd met hun kind door te brengen en hun roosters op elkaar af te stemmen.

Jij zegt zelf dat kinderen nemen juist voor meer ritme in jouw leven heeft gezorgd.

Kort nadat ik mijn eerste kind kreeg, ging ik filosofie studeren. Om dit alles te combineren moesten mijn partner en ik goed nadenken over onze roosters. Door de kinderen werden we gedwongen om een ritmisch leven te leiden. Hierdoor heb ik geleerd dat ritme veel vrijheid kan brengen. Als mijn studiegenootjes de kroeg indoken, moest ik naar de crèche. Dat klinkt zwaar, maar als ik ontspande, deed ik dat ook echt, waardoor ik misschien juist wel meer de dingen kon doen die ik wilde doen. Hierdoor heb ik nooit grote problemen gehad met het combineren van kinderen en werk. Ik zou vrouwen dan ook willen aanraden vooral kinderen te nemen als ze die willen. Met een goed ritme is het echt mogelijk de carrière te hebben die je altijd wilde.

Tekst: Daan Tillie

Geplaatst inTijd en ritme